Steeds meer mensen kiezen ervoor om een deel van hun nalatenschap na te laten aan een goed doel. Het is een mooie manier om ook na uw overlijden iets te betekenen voor een zaak die u na aan het hart ligt. In deze gids leest u hoe nalaten aan een goed doel werkt, hoe het zit met erfbelasting in 2026, en zeven praktische tips om het goed te regelen.

Hoe werkt nalaten aan een goed doel?

Nalaten aan een goed doel regelt u via een testament bij de notaris. Een eigen handgeschreven verklaring is daarvoor niet voldoende. Er zijn twee manieren om iets na te laten aan een goed doel:

• Als erfgenaam benoemen — het goede doel krijgt dan een percentage van uw totale nalatenschap (bezittingen én schulden).
• Een legaat toewijzen — u laat een vast bedrag of een specifiek goed na, zoals een geldbedrag, een huis of een schilderij.

Omdat een erfgenaam ook in de schulden meedeelt, aanvaarden goede doelen een erfenis vrijwel altijd “beneficiair” — alleen als de bezittingen groter zijn dan de schulden.

Nalaten aan een goed doel en erfbelasting in 2026

Dit is een van de belangrijkste voordelen: goede doelen met een ANBI-status (Algemeen Nut Beogende Instelling) betalen 0% erfbelasting. Uw volledige nalatenschap komt dan ten goede aan het doel, zonder dat de fiscus meeprofiteert. Laat u bijvoorbeeld €10.000 na aan een ANBI, dan ontvangt het goede doel ook daadwerkelijk het volledige bedrag.

Let op: heeft een goed doel géén ANBI-status, dan valt het voor de erfbelasting onder “overige verkrijgers” en kan het tarief oplopen tot 40%. Een groot verschil. Controleer daarom altijd vooraf of uw goede doel een ANBI is — dat kan eenvoudig via het ANBI-register op de website van de Belastingdienst.

Goed om te weten voor de afwikkeling: voor overlijdens vanaf 2026 is de termijn voor de aangifte erfbelasting verruimd naar 20 maanden na de overlijdensdatum (voorheen 8 maanden). Dat geeft nabestaanden en executeurs meer tijd om alles zorgvuldig te regelen.

7 praktische tips voor nalaten aan een goed doel

1. Bepaal het gewenste doel

Veel mensen die bij leven aan meerdere goede doelen gaven, kiezen voor hun nalatenschap vaak voor één specifiek doel. U kunt het immers maar één keer doen, dus u denkt er goed over na. Bijvoorbeeld de Dierenbescherming omdat die ook uw huisdieren opvangt na uw overlijden, of een gezondheidsfonds vanwege een ziekte die u of een dierbare heeft meegemaakt. Op de website van de Belastingdienst (het ANBI-register) en op portalen zoals goededoelen.nl en toegift.nl kunt u doelen vergelijken op transparantie en activiteiten.

2. Kies een erkende ANBI-organisation

Ga altijd na of het goede doel de ANBI-status heeft. Alleen dan komt uw volledige bijdrage zonder erfbelasting bij het doel terecht. De meeste bekende goede doelen (zoals KWF, het Rode Kruis, de Dierenbescherming) hebben deze status, maar controleer het bij twijfel in het ANBI-register van de Belastingdienst. Sport- of toneelverenigingen zijn meestal géén ANBI.

3. Bepaal welk deel van de erfenis naar het goede doel gaat

Dat kan via een erfstelling (een percentage van de nalatenschap) of een legaat (een vast bedrag of specifiek goed). Een legaat is overzichtelijk en voorkomt dat het goede doel meedeelt in eventuele schulden. Een erfstelling betekent dat het doel een evenredig deel van het geheel ontvangt.

4. Vergeet uw kinderen niet: de legitieme portie

Heeft u kinderen, dan kunt u niet uw hele vermogen aan een goed doel nalaten. Kinderen (of kleinkinderen in hun plaats) hebben altijd recht op hun legitieme portie, zelfs als ze onterfd zijn. Die portie is de helft van wat een kind volgens de wet zou krijgen. In de praktijk kunt u dus maximaal ongeveer de helft van uw vermogen aan een goed doel nalaten als u kinderen heeft.

5. Bespreek uw wensen met familie en vrienden

Het kan voor erfgenamen vervelend zijn om na uw overlijden te ontdekken dat een goed doel in uw testament staat. Soms leidt dat zelfs tot procedures waarin erfgenamen het testament aanvechten. Voorkom dit door uw voornemen te bespreken. Dat hoeft geen zwaar gesprek te zijn — vraag bijvoorbeeld eens hoe uw familie over nalaten aan goede doelen denkt. Vaak krijgt u begrip en soms zelfs suggesties.

6. Ga naar de notaris

Nalaten aan een goed doel kan alleen via een notarieel testament. Bij de notaris legt u precies vast hoe u het wilt, binnen de kaders van de wet. Overweeg om een executeur te benoemen die na uw overlijden de nalatenschap afwikkelt — vraag deze persoon vooraf of hij of zij die taak op zich wil nemen. Sommige goede doelen treden onder voorwaarden zelf op als executeur. De notaris registreert uw testament in het Centraal Testamentenregister, zodat het altijd vindbaar is.

7. Informeer het goede doel

U bent niet verplicht het goede doel te informeren, maar veel organisaties stellen het op prijs. Zij kunnen u dan betrekken bij hun werk en bedanken. Het is vooral belangrijk als u een speciale bestemming wenst — bijvoorbeeld besteding aan een specifiek onderzoek of project. Het goede doel kan u dan vertellen of dat mogelijk is.

Leg uw nalatenschap volledig en vindbaar vast

Een goed doel in uw testament opnemen is één stap. Net zo belangrijk is dat uw nabestaanden en executeur weten wat uw wensen zijn en waar alles te vinden is. In een nabestaandendossier legt u overzichtelijk vast welke goede doelen u steunt, waar uw testament ligt en wie uw executeur is — naast al uw andere financiële en persoonlijke gegevens.

Wilt u uw nalatenschap helemaal regelen? Lees ook hoe u een verklaring van erfrecht regelt en wat er gebeurt bij een erfenis zonder testament. De Nabestaandenmap helpt u alles compleet en overzichtelijk vast te leggen, zodat uw nabestaanden niets hoeven uit te zoeken op het moeilijkste moment.